„ეშმაკნი“ ფიოდორ დოსტოევსკის ერთ-ერთი პოლიტიზირებული რომანია, რომელშიც ავტორი ეხმაურება, იმ დროისთვის, რუსეთში მიმდინარე პოლიტიკურ ძვრებს. ავტორს სურდა, თუნდაც, პამფლეტის სახით გამოეთქვა თავისი შეხედულებები, მაგრამ ხდება სხვაგვარად: ტექსტი თანდათან იზრდება, ემატება ახალი პერსონაჟები, რთულდება სიუჟეტი. საბოლოოდ სახეზეა უმნიშვნელოვანესი რომანი – რომანი-წინასწარმეტყველება, რომანი-გაფრთხილება, რომლითაც ავტორი წინასწარმეტყველებს მომავალ სოციალურ კატასტროფებს და სისხლიან რევოლუციებს.