ინტელექტი
სად არის სახლი?
11,95 ₾კრებულში „სად არის სახლი?“ ავტორი სახლის, როგორც ფუნდამენტური საყრდენის, პოეზიის მთავარი მეტაფორის მნიშვნელობას იკვლევს. წიგნის სათაური რომ შევცვალოთ და ერთგვარი ენობრივი თამაშის ობიექტად ვაქციოთ, კითხვის მრავალი ვარიაცია გამოგვივა, რომელზე პასუხებსაც ლექსებში ვიპოვით: „რა არის სახლი?“, „ვინ არის სახლი?“, „რატომ არ არის სახლი“? „როგორია სახლი?“ – ამ კითხვებზე პასუხები წიგნის კონცეფციას გაგვიხსნის – ავტორი „სახლს“ განიხილავს არა მხოლოდ როგორც ფიზიკურ სივრცეს, არამედ როგორც პიროვნულ იდენტობასა და საყვარელ ადამიანს, რომლის დაკარგვაც უსახლკარობისა და გაუცხოების განცდას აჩენს.
კრებულში განსაკუთრებული ადგილი უჭირავს ემიგრაციული ყოფის სიმძიმეს, რაც დედასთან ხანგრძლივი განშორების შემდეგ დაბრუნებასა და გაუცხოებაში იკვეთება. „სახლი“ არა მხოლოდ ცენტრალური მეტაფორა, არამედ მთავარი ლექსიკური ერთეულიცაა – სიცარიელის სასახლეები, ნასახლარები, სიყვარულისა და სამკვიდრო სახლი, სიზმრის სახლები და სხვისი სახლების იმედად ყოფნა… და ბოლოს, ენა, როგორც სახლი და პოეზია, როგორც ამ სახლის მთავარი ფიზიკური სხეული.
დიანა ანფიმიადი
სტრამერი
24,95 ₾პირადი დრამები, სიყვარული და განშორება, ბედნიერებასა და სამართლიან სამყაროზე ოცნება, რომელსაც მძიმე რეალობა უპირისპირდება.
ნათან სტრამერი ნიუ-იორკში წარუმატებელი ემიგრაციიდან 1900 წელს პოლონეთში ბრუნდება და სიყმაწვილის სიყვარულთან, რივკასთან ერთად მრავალშვილიან ოჯახს ქმნის. სანამ რივკა ზღვის პირას გასეირნებაზე ოცნებობს, ფიქრებით ჯერ კიდევ ნიუ-იორკში მყოფი ნათანი კი იმ ერთ სარფიან გარიგებას დაეძებს, რომელიც ერთოთახიან ბინაში შეყუჟულ მის პატარა, ებრაულ ოჯახს კეთილდღეობამდე მიიყვანს, მათი ექვსი შვილი თვალსა და ხელს შუა იზრდება და დამოუკიდებელ ცხოვრებას იწყებს: რენას ცოლიანი მამაკაცი უყვარდება, რუდეკი კლასიკური ფილოლოგიის სტუდენტია, ჰესიო და სალეკი კომუნიზმით არიან გატაცებული, ხოლო ნაბოლარები, ველა და ნუსეკი მოუთმენლად ელიან, როდის გახდებიან სრულწლოვნები. სტრამერების ღარიბულ, მაგრამ ერთმანეთის სიყვარულით აღსავსე ოჯახში თანდათან იპარება რაღაც, რასაც თითოეული მათგანი გრძნობს, მაგრამ მისთვის სახელის დარქმევა უჭირს.
რომანი ორ მსოფლიო ომს შორის ტარნოვში მცხოვრებ ებრაულ ოჯახზე თითქოს წინასწარ არის განწირული სევდიანობისა და ტრაგიკული ფინალისთვის, მაგრამ მიკოლაი ლოზინსკი ახერხებს, რომ თავისი გმირებისადმი დღევანდელობისთვის უჩვეულო სითბოთი და თანაგრძნობით, თან კი მსუბუქი იუმორით გაფანტოს ის შავი ფერი, სიმძიმე და ტრაგიზმი, რომელიც იმდროინდელ მოგონებებს ახლავს თან
დასაბამი
29,95 ₾ამ წიგნით გვინდა თვალი გადავავლოთ აბორიგენი მოსახლეობის ყოფასა და ბუნებრივ გარემოს, რომელშიც ცხოვრობენ და, რომელიც, თავის მხრივ, მათში ცოცხლობს. ქედს ვიხრით ამ ხალხის ბრძოლისა და გამძლეობის წინაშე. ნაწარმოები ეძღვნება კულტურათა იმ სიბრძნეს, რომელმაც მნიშვნელოვანი ცოდნა შეიძლება შეგვძინოს ჩვენი პლანეტის მოვლა-პატრონობის საქმეში.
შუაღამის შვილები
29,95 ₾1947 წლის 15 აგვისტო, საათის ისრები შუაღამეს უახლოვდება – ინდოეთი ბრიტანული იმპერიისგან დამოუკიდებლობას მოიპოვებს, ქვეყნის სხვადასხვა კუთხეში ათას ერთი ბავშვი იბადება. „შუაღამის შვილები” უჩვეულო ნიჭით არიან დაჯილდოებულნი, ერთ-ერთი მათგანია სალიმ სინაი – ბიჭი, რომლის ბედიც ახალშობილი სახელმწიფოს ბედისწერას გადაეჯაჭვა. რომანის შუაგულში მდგომი, დიდი ისტორიის მძევლად ქცეული სალიმ სინაი ცდილობს
საკუთარი ხმა ეპოქალურ ქაოსში იპოვოს.
„ᲛᲔ ᲕᲐᲠ ᲘᲡ, ᲕᲘᲜᲪ ᲑᲔᲓᲘᲡᲬᲔᲠᲐᲛ ᲬᲘᲜᲓᲐᲬᲘᲜ ᲒᲐᲓᲐᲯᲐᲭᲕᲐ ᲗᲐᲕᲘᲡᲘ ᲥᲕᲔᲧᲜᲘᲡ ᲘᲡᲢᲝᲠᲘᲐᲡᲗᲐᲜ“.
სალმან რუშდი
„შუაღამის შვილები” ერთგვარი მოგზაურობაა, სადაც კულინარიული რეცეპტები ისეთივე მნიშვნელოვანია, როგორც ომის სტრატეგიები, ხოლო ოჯახური საიდუმლოებები – როგორც სახელმწიფო გადატრიალებები. ეს არის რომანი მათთვის, ვისაც ლიტერატურაში მასშტაბი, ფანტაზია და დაუნდობელი გულწრფელობა უყვარს.
სალმან რუშდი ოსტატურად აერთიანებს მაგიურ რეალიზმსა და ისტორიულ პროზას, ერთმანეთში აქსოვს მითებს, ზღაპრებსა და სასტიკ ისტორიულ სინამდვილეს. რომანის პერსონაჟები ყნოსვით, სურნელის ნაცვლად, მომავალს გრძნობენ, ხოლო პირადი ტრაგედიები ქვეყნის პოლიტიკურ კრიზისებს ემთხვევა. ინდური ბაზრების ხმაური და სანელებლების სურნელი მრავალხმიან ექსპერიმენტულ ენას ქმნის, რომელიც ფიზიკურ შეგრძნებებს იწვევს.
„შუაღამის შვილებმა” ბუკერის პრემია 1981 წელს მოიპოვა, მოგვიანებით 1993 წელს მიენიჭა „ბუკერებს შორის ბუკერის” (Booker of Bookers), ხოლო 2008 წელს – „ბუკერის საუკეთესო ნაწარმოების” (The Best of the Booker) ტიტული.
მაალი ალმეიდას შვიდი მთვარე
24,95 ₾შრი-ლანკის სამოქალაქო ომი, რომელიც 1983 წელს დაიწყო და 26 წლის განმავლობაში, 2009 წლამდე, გრძელდებოდა, შეჰან კარუნატილაკას ამ რომანის მთავარი სიუჟეტური ხაზია.
ავტორი გვაცნობს მაალი ალმეიდას, გარდაცვლილ ფოტოჟურნალისტს, რომელიც „შუალედურ“ სივრცეში, სიცოცხლესა და სიკვდილს შორის არსებულ მეტაფიზიკურ ზონაში იღვიძებს. მას ეძლევა შვიდი „მთვარე“, დროის სიმბოლური მონაკვეთი, რომლის განმავლობაშიც საკუთარი მკვლელობის გარემოებები უნდა გამოიძიოს და მის მიერ გადაღებული ფოტომასალები – სახელმწიფო ძალადობის, სამხედრო დანაშაულებისა და პოლიტიკური კორუფციის შესახებ გაავრცელოს, რაც რომანს გარკვეულწილად დეტექტივის ჟანრის კანონშიც აქცევს. აღსანიშნავია, რომ ავტორი მეორე პირის თხრობას მიმართავს, რაც მკითხველს მაალის გამოცდილებასთან კიდევ უფრო აახლოებს და მოვლენათა უშუალო თანამონაწილედ აქცევს. ამგვარი თხრობითი არჩევანი ამძაფრებს იმ იდეასაც, რომ გარდაცვლილები არსად ქრებიან: ისინი ცოცხლებს ჩურჩულით ესაუბრებიან, სიზმრებში ბრუნდებიან და ჩვენს შინაგან ხმებს ერევიან.
კარუნატილაკა ქმნის მრავალშრიან ნარატივს, სადაც რეალისტური პოლიტიკური კონტექსტი ერწყმის შრი-ლანკურ მითოლოგიასა და ფოლკლორულ წარმოდგენებს სიკვდილისა და საიქიოს შესახებ. ამ წიგნში დემონური და ზებუნებრივი ფიგურები ისტორიული ტრავმის მეტაფორები ხდებიან.
და მაინც, რა ღირებულება აქვს დოკუმენტირებულ სიმართლეს იმ საზოგადოებაში, სადაც ძალაუფლება სისტემატურად ახშობს მას? რა ხდება, როდესაც ისტორიის წერას არა გამარჯვებულები, არამედ მოჩვენებები აგრძელებენ? „მაალი ალმეიდას შვიდი მთვარე“ ამ კითხვებზე პასუხების გაცემის მცდელობაა.
გულში მოციმციმე ლამპარი
19,95 ₾ბანუ მუშთაქი სამხრეთინდოელი მწერალი, იურისტი და აქტივისტია. იგი მთელი სიცოცხლის განმავლობაში უყურებდა თანამემამულე მუსლიმი ქალების მძიმე ცხოვრებას, რაც მოგვიანებით აისახა მოთხრობების კრებულში „გულში მოციმციმე ლამპარი“.
ესაა ამბები მდიდარ, მოხუც, დაქვრივებულ თუ ცხოვრების მდინარებას დანებებულ ქალებზე. მათ საერთო კულტურული და რელიგიური გარემო აქვთ. გარემო, რომელიც კვლავაც ავიწროებს ქალებს და კლასობრივად დაყოფილ საზოგადოებაში დაკანონებული ნორმების მიყოლას აიძულებს.
ერთი მოთხრობა გადმოგვცემს ახალგაზრდა დედის ამბავს, რომელსაც სამი ქალიშვილის დაბადების შემდეგ ქმარი უცერემონიოდ ტოვებს. მუსლიმური კანონით, კაცს უფლება აქვს, ხელახლა დაქორწინდეს, სანამ მისი ქალიშვილები და ყოფილი ცოლი შიმშილობენ. მეორე მოგვითხრობს დაზე, ძმამ მემკვიდრეობის წილის გარეშე რომ დატოვა და ამ თემის გადასაფარად სოფლისთვის საჭირბოროტო საკითხსაც კი შეეჭიდა. სხვა გვიყვება ქვრივ მოახლეზე, რომელსაც თავისთვის მხოლოდ და მხოლოდ წმინდა წყალში დასველებული სუდარა
ემეტება, მაგრამ მექაში მოსალოცად ჩასულ ქალბატონს საკუთარი სურვილების დაკმაყოფილება ექცევა პრიორიტეტად და მოახლის თხოვნას ივიწყებს. ბოლო მოთხრობა ქალის წერილია ღმერთისთვის, სთხოვს, ქალების თვალითაც შეხედოს მათ მძიმე ცხოვრებას.
მიუხედავად ყველაფრისა, ცხოვრება მხოლოდ ტკივილი არ არის და ბანუ მუშთაქიც ცდილობს, მკითხველს გულში მბჟუტავი სინათლე მოაძიებინოს და ის მოციმციმე ლამპრად აქციოს.
დღეების დასასრულს
19,95 ₾როგორი იქნებოდა ცხოვრება, თუ…
ჯენი ერპენბეკის რომანი „დღეების დასასრულს“ ლიტერატურული ექსპერიმენტია – ის აღწერს, თუ როგორ კვეთს ადამიანის ტრაგედია ისტორიას, შემთხვევითობა – არჩევანს. ცხოვრება შემთხვევითობათა უწყვეტი ჯაჭვია, სადაც დასასრული შესაძლოა ახალი დასაწყისი აღმოჩნდეს. რომანი იკვლევს, რამდენად არის დამოკიდებული ჩვენი ცხოვრება წვრილმან, შემთხვევით გადაწყვეტილებებსა და გარემოებებზე. ერთი ჩასუნთქვა, მუჭა თოვლი ან დროულად გაღებული კარი – ზოგჯერ საკმარისია სრულიად შეცვალოს ბედისწერა.
რომანი ხუთ წიგნს, ხუთ თავგადასავალს აერთიანებს და განსხვავებული პერსპექტივიდან აღწერს ერთი ქალის ცხოვრების სხვადასხვა ვერსიას. მთავარი პერსონაჟის ბედისწერას მეოცე საუკუნის უმნიშვნელოვანესი ისტორიული მოვლენები განსაზღვრავს: პირველი მსოფლიო ომი, ჰაბსბურგთა იმპერიის დასასრული, სტალინური ტერორი, გერმანიის დაყოფა, ავტორიტარიზმი მის აღმოსავლეთ ნაწილში. რომანის მთავარი გმირი რამდენჯერმე კვდება – ბავშვი, ან იქნებ შეყვარებული, ანდა, ღვაწლმოსილი, ყველასგან მივიწყებული, ან იქნებ არც? – ცხოვრება ხომ არა სწორი ხაზი, არამედ შემთხვევითობებისა და არჩევანის რთული ლაბირინთია.
ჯენი ერპენბეკის „დღეების დასასრულს“ თანამედროვე გერმანელი ავტორის მეორე რომანია, რომელსაც „ინტელექტი“ გამოსცემს. ბუკერის პრემიით დაჯილდოებული და მრავალ ენაზე ნათარგმნი „კაიროსი“ 2025 წელს გამოიცა ქართულ ენაზე.
ტიბეტური სიკვდილის წიგნი
24,95 ₾Bardo Thödol ტიბეტური სიბრძნის უმაღლესი მემკვიდრეობაა, რომელიც ათასწლეულების განმავლობაში მონასტერში ინახებოდა. მე-20 საუკუნეში ის პირველად ითარგმნა დასავლურ სამყაროში. კარლ გუსტავ იუნგმა მასში ადამიანის ფსიქიკის არქეტიპული რუკა ამოიცნო, ხოლო ბიტ-თაობისთვის ალენ გინზბერგისა და ტიმოთე ლირისათვის, წიგნი გარდამავალ განზომილებათა გზამკვლევად იქცა, ცნობიერების ახალი სივრცეების აღმოსაჩენად.
Bardo Thödol – ჩემი მუდმივი თანამგზავრი გახლდათ, მას ვუმადლი უამრავ შთამაგონებელ იდეასა და აღმოჩენას, აგრეთვე საკუთარი სულიერი ინტუიციის საწყისების განმტკიცებას.
კარლ გუსტავ იუნგი
კარლ გუსტავ იუნგის ფსიქოლოგიურიკომენტარის თარგმანის კონსულტანტი გია ეძგვერაძე
დიდი საჭადრაკო დაფა
24,95 ₾„დიდი საჭადრაკო დაფა“ ერთ-ერთი ყველაზე გავლენიანი ნაშრომია თანამედროვე გეოპოლიტიკის შესახებ, რომელშიც ავტორი აანალიზებს ცივი ომის შემდგომი მსოფლიო წესრიგის ჩამოყალიბებას და ევრაზიის განსაკუთრებულ მნიშვნელობას გლობალური ძალთა ბალანსის განსაზღვრაში. ზბიგნევ ბზეჟინსკი ამტკიცებს, რომ სწორედ ევრაზიაა ის სტრატეგიული სივრცე, სადაც წყდება მსოფლიო პოლიტიკის ბედი და სადაც ერთმანეთს ეჯიბრებიან დიდი სახელმწიფოები.
წიგნში დეტალურადაა განხილული ამერიკის შეერთებული შტატების როლი როგორც ერთადერთი ზესახელმწიფოსი და მისი გრძელვადიანი სტრატეგიული ინტერესები ევრაზიის სხვადასხვა რეგიონში. ავტორი განსაკუთრებულ ყურადღებას უთმობს ევროპას, რუსეთს, ჩინეთს, ცენტრალურ აზიასა და კავკასიას, აღწერს მათ გეოპოლიტიკურ მნიშვნელობას და აფასებს იმ პოლიტიკურ პროცესებს, რომლებიც გავლენას ახდენს ძალთა განაწილებაზე ამ ფართო სივრცეში.
ბზეჟინსკის ანალიზი აერთიანებს ისტორიულ გამოცდილებას, სტრატეგიულ ხედვასა და პრაქტიკულ პოლიტიკურ ცოდნას. წიგნი მნიშვნელოვანი ინტელექტუალური გზამკვლევია საერთაშორისო ურთიერთობების, გეოპოლიტიკისა და მსოფლიო პოლიტიკის საკითხებით დაინტერესებული მკითხველისთვის და დღემდე რჩება ერთ-ერთ ძირითად ტექსტად გლობალური სტრატეგიისა და ევრაზიის პოლიტიკის გააზრებისათვის.
წამით გამკრთალი
19,95 ₾ოლდოს ჰაქსლის „წამით გამკრთალი“ (ფრაზა შექსპირის „მაკბეტიდან“ Brief Candles), ოთხი მოთხრობისგან შედგება. წიგნი პირველად 1930 წელს გამოიცა. მიუხედავად იმისა, რომ ოთხივე მოთხრობა სხვადასხვა ამბავს გვიყვება და სრულიად განსხვავებულ სიუჟეტურ სტრუქტურას ქმნის, გამოცდილი მკითხველის თვალს, პერსონაჟების უმეტესობაში, საერთო შტრიხების ამოცნობა არ გაუჭირდება. მოთხრობები საუკეთესოდ გადმოსცემს ადამიანის ქცევის წესებსა და უცნაურობებს. უნდა აღინიშნოს, რომ ჰაქსლიმ დიდ მწერლებთან ერთად – გოლსუორსი, ფორსტერი, უელსი, მოემი, მენსფილდი, კიპლინგი, კოპარდი – მოთხრობის, როგორც ლიტერატურის ერთ-ერთი წამყვანი ჟანრის ჩამოყალიბებაში დიდი წვლილი შეიტანა.
ჰაქსლის მოთხრობები ადეკვატურად გადმოსცემს ეპოქის სწრაფ, წინააღმდეგობრივ განვითარებას, ზნეობრივ საკითხებსა და ფაქტობრივ სინამდვილეს. ავტორი უამრავ კითხვას სვამს, უამრავ საკითხს ეხება და ცდილობს ყოველ მათგანს თავად გასცეს პასუხი. ის მკითხველს ადამიანური სისუსტეების, ბედისწერასა და ცხოვრებას შორის კავშირის, ზნეობრივი საქციელის, თვალთმაქცობის, სიხარბის, თვითიდენტობის სირთულეების აღწერასა და ღრმა, საინტერესო ანალიზს სთავაზობს.
ჰაქსლის თხრობის ტონი ხან ირონიულია, ხანაც მწვავე და განმგმირავი, რაც ყოველ წინადადებას დიდ მნიშვნელობას სძენს. ზუსტი ფსიქოლოგიური ანალიზისა და ინტელექტუალური თხრობის მოყვარული მკითხველები არაერთხელ უბრუნდები ან კრებულს. თითოეული ისტორია ზედმიწევნით ფრთხილად ვითარდება და მოულოდნელ შემობრუნებამდე მივყავართ, რაც ნათელს ჰფენს მოკვდავობის, თვითმოტყუებისა და იმედის მყიფე თემებს. საინტერესოა მწერლის შეხედულება ხელოვნებაზე. მისი აზრით, ხელოვანმა რეალობის მრავალმხრივი ქაოსიდან მოწესრიგებული ერთიანობა უნდა შექმნას, რაც ადამიანის ინტელექტის ამაღლებასა და შინაგანი თავისუფლების მოპოვებას მოემსახურება…
კრებული განკუთვნილია მხატვრული ლიტერატურის მოყვარულებისთვის – მათთვის, ვინც აფასებს მოხდენილ და, ამავდროულად, მიზანდასახულ თხრობას. ლაკონიური, ძლიერი და ღრმად ადამიანური „წამით გამკრთალი…“ მე-20 საუკუნის დასაწყისის ლიტერატურული სრულყოფილების ნიმუშს წარმოადგენს.
ძველი სიმღერები
11,95 ₾შემოქმედი კი არ ირჩევს თემატიკა იქნება, ხედვის რაკურსი თუ ენობრივ-სტილური თავისებურება, არამედ: თემატიკა, ხედვის რაკურსი თუ ენობრივ-სტილური თავისებურება ირჩევს შემოქმედსაც და მის სვლასაც ამ გზაზე – გარდასახვებიანად, შემობრუნებებიანად, ნიღბებიანად. ყველაზე ხელშესახები გიორგი კეკელიძის სიმღერათა ამ ორ დინებას შორის აღმოჩნდებოდა სწორედ ზმანება, ერთში – იდუმალებიდან ამომზევებული, ხოლო მეორეში – კიდევ უფრო ჩაძირული იდუმალებაში, ოღონდ მზეც რომ თან უნდა ჩაჰყოლოდა, გახსენებად ზეცის არსებობისა, რათა:
მისი უქონლობა მთელი ძალით განეცდევინებინა მკითხველისათვის და მოენდომებინა კვლავაც ზიარება იმ დაკარგულ სამყაროსთან, რომელიც ყოფით რეალობად ეგულებოდა და მშვიდადაც უმზერდა, როგორც უკვე მოპოვებულს.
დაფის მეორე მხარე
11,95 ₾დათო გორგილაძის ,,დაფის მეორე მხარე“ აერთიანებს მინიატურებს, მცირე პროზასა და ლიტერატურულ მისტიფიკაციას, ,,ნათარგმნ“ პოეტურ ჩანაწერებს – ყველაფერს, რასაც თავად ავტორი შესავალში ,,ჩასუნთქვებსა და ამოსუნთქვებს“ უწოდებს.
ჩასუნთქვისას შეჩერებული წამი და ამოსუნთქვას ამოყოლებული გული – კიდევ უფრო ზუსტად, ალბათ, ასე შეიძლება აღვწეროთ წიგნში შესული თითოეული ტექსტი – მონატრებით, ტკივილით, მარტოობითა და დანაკრგის სევდით სავსე ამბები.
ფრაგმენტები ბუსთანიდან
11,95 ₾საადი შირაზელი კლასიკური სპარსული ლიტერატურის ერთ-ერთი უდიდესი წარმომადგენელია. მისი ლირიკული და დიდაქტიკური შემოქმედება ფართოდ არის ცნობილი პოეტის მშობლიურ ირანსა და ამ ქვეყნის ფარგლებს გარეთაც. ტკბილმოუბარი საადის (როგორც ირანში უწოდებენ) ორი დიდაქტიკური თხზულება — „ბუსთანი“ და „გოლესთანი“, ასევე მისი მრავალრიცხოვანი ყაზალები, რობაიები და სხვა პოეტური ტექსტები სპარსული ლიტერატურის ოქროს ფონდს განეკუთვნება. განსაკუთრებით პოპულარულია მისი სენტენციები და ერთგვარი აფორიზმები, რომელსაც თვალსაჩინო ადგილი უჭირავს სპარსულ მეტყველებაში. საადის შეგონებანი ირანელი კაცისთვის ჭირსა და ლხინში გამოსაყენებელ ფრაზებად იქცა.
„ბუსთანი“, შუა საუკუნეების სპარსული ლიტერატურის არაერთი ნიმუშის მსგავსად, საერთო სიუჟეტით შეკრული ერთი მთლიანი თხზულება კი არ არის, არამედ სხვადასხვა საკითხთა შესახებ შექმნილ იგავთა ერთიანობაა. როგორც წესი, ყოველი თავის დასაწყისში ავტორი მსჯელობს რომელიმე საკითხის შესახებ, ხოლო შემდეგ მოჰყავს მასთან დაკავშირებული იგავები.
წინამდებარე წიგნში წარმოდგენილი რჩეული იგავები ამოკრებილია „ბუსთანის“ რამდენიმე კარიდან. საადის შეგონებათა დიდ ნაწილს, ჟამთასვლის მიუხედავად, ყავლი არ
გასვლია. როგორც ცნობილია, შუა საუკუნეების აღმოსავლეთში საადის პოემა ხელიდან ხელში გადადიოდა და მასზე თაობები იზრდებოდა. ასწლეულთა მიუხედავად, „ბუსთანს“ არც თანამედროვე ეპოქაში მოჰკლებია მკითხველი.
კოქტეილის წვეულება
18,95 ₾ტ. ს. ელიოტის „კოქტეილის წვეულება“ 1948 წელს დაიწერა, 1949 წელს ედინბურგის ფესტივალზე დაიდგა და 1950 წელს გამოქვეყნდა. პიესა მე-20 საუკუნის დრამატურგიის ერთ-ერთ უმნიშვნელოვანეს ნიმუშს წარმოადგენს, სადაც სალონური კომედიის მსუბუქი და თითქოს შემთხვევითი ფორმა თანდათანობით ღრმა სულიერ და ფილოსოფიურ კვლევად გარდაიქმნება. „კოქტეილის წვეულება“ იმ პერიოდში დაიწერა, როდესაც ელიოტის მიზანი პოეტური დრამის აღდგენა და კულტურულ სივრცეში ქრისტიანული აზროვნების დაბრუნება იყო. 1949 წელს წაკითხულ ლექციაში ტ. ს. ელიოტმა დაადასტურა, რომ პიესის ცენტრალური სიუჟეტური მოტივი – ქალი, რომელიც ქმრის გადასარჩენად სიკვდილს თანხმდება, – ევრიპიდეს ტრაგედიას, „ალკესტისს“, ეფუძნება.
ბეთლემის შეშლილები
19,95 ₾თანამედროვე პალესტინელი მწერლისა და ჟურნალისტის, ოსამა ალ-ისას, რომანი “ბეთლემის შეშლილები” პირველად 2013 წელს გამოიცა და დიდი გამოხმაურება მოჰყვა როგორც არაბულ, ისე დასავლურ ლიტერატურულ წრეებში. რომანმა 2015 წელს შეიხ ზეიდის წიგნის პრემია მოიპოვა – არაბულ ლიტერატურულ სამყაროში პრესტიჟული ჯილდო.
წიგნი აერთიანებს ავტორის მიერ შეკრებილ და გადმოცემულ, ადგილობრივთა მეხსიერებაში ჯერ კიდევ ცოცხალ, რამდენიმესაუკუნოვან ნარატივებს – რელიგიურ გადმოცემებსა და ლეგენდებს – “შეშლილთა” უცნაურ ისტორიებს ზოგჯერ ანეკდოტების, ზოგჯერ კი შიშისმომგვრელი, მისტიკური თქმულებების სახით; ეგზოტიკურ ამბებს ჩვენთვის კარგად ნაცნობი თუ უცნობი ადამიანების შესახებ – პოლიტიკოსები იქნებიან ისინი, მმართველები, ისტორიკოსები, მწერლები, ჟურნალისტები თუ სულაც რიგითი პალესტინელები, რომლებთანაც ავტორს მეგობრობა, ნათესაობა ან მეზობლობა აკავშირებს…
რომანის მთავარი იდეა სიგიჟის, როგორც ცნობიერების ერთ-ერთი ფორმის, წინ წამოწევაა. აქ შეშლილები ხშირად ისეთ ადევს, მათი სიგიჟე ერთგვარი სიმართლის მეტაფორაა – საზოგადოების კრიტიკისთვის გამიზნული, ისევე როგორც ბეთლემი – დაკარგული მშვიდობის სიმბოლო.
მკითხველს წიგნი თვალნათლივ წარმოუდგენს პალესტინის და პალესტინელი ხალხის მიერ გადატანილ პოლიტიკურ ქარტეხილებს ოსმალეთის იმპერიის დროიდან ოსლოს შეთანხმების შემდგომ, 2012 წლამდე – იმ დრომდე, როცა ავტორმა რომანის წერა დაასრულა.
ქვიდან ნაჟური სისხლი
19,95 ₾მთარგმნელი: დარეჯან გარდავაძე
იბრაჰიმ ალ-ქუნი ლიბიელი არაბულენოვანი მწერალია. მან ბავშვობა უდაბნოში გაატარა, ასე აღმოჩნდა ეს სამყარო მის ნაწარმოებებშიც ღრმად ფესვგადგმული. “ქვიდან ნაჟური სისხლი“, როგორც ალ-ქუნის რომანების უმეტესობა, იკვლევს ადამიანებისა და უდაბნოს ბუნებას, მათ ფუნდამენტურ ურთიერთობას, რასაც გარდაუვალი ბედისწერა მართავს. აქ ერთმანეთში იხლართება მითოლოგიური ელემენტები, სულიერი ძიება და ეგზისტენციალური კითხვები.
რომანი მოგვითხრობს მარტოხელა ბედუინის, ასუფის, ამბავს. ის უდაბნოში განდეგილივით ცხოვრობს, თხებს მწყემსავს და ხანდახან კლდეზე ამოკვეთილი ნახატების სანახავად უცხოელები დაჰყავს. ასუფს სულიერი კავშირი აქვს უდაბნოსთან და განსაკუთრებით, მის ბინადარ ჯიხვსა და ქურციკთან, ადგილობრივ მითოლოგიაში წარმართულ ღმერთებსა და წმინდა რიტუალებთან რომ ასოცირდება. და როდესაც ორი მონადირე ჩამოდის და ასუფისგან მოითხოვს, რომ ჯიხვის საპოვნელად გაჰყვეს, ის ყველაფერს აკეთებს ამ არსებების დასაცავად. აქედან მოყოლებული, მკითხველი თვალს ადევნებს სიკეთისა და ბოროტების მარადიულ ბრძოლას – ერთ-ერთი მონადირე, სიმბოლური სახელით კაენ ადამი, გაუმაძღარი ხორცისმჭამელია; ასუფი ვეგე-ტარიანელი. ერთი უდაბნოში დაუნდობლად დაშლიგინებს, მეორე თავმდაბლად ცხოვრობს გარემოსთან შერწყმული.
მისტიციზმის, სუფიზმის, ისლამის, ძველი აღთქმისა და ტრადიციული შეხედულებების უბადლო შერწყმა რომანს განუმეორებელს ხდის.
კრებულში, ასევე, შესულია ნოველა “ენა“. ამ ნოველაშიც ალ-ქუნი უდაბნოს ცხოვრების გარშემო ტრიალებს; ასახავს, რა შედეგები მოჰყვება ადამიანის ძალაუფლებასა და ადამიანისავე დაუცველობას. ამასთან, ეს არის ამბავი მეტყველე- ბის ტვირთთან გამკლავებაზე.
იანვრის ლოცვები
19,00 ₾წინამდებარე წიგნი მოიცავს ავტორის მიერ ბოლო ორი წლის მანძილზე შექმნილ ლექსებს. მანამდე გამოიცა ია ხასაიას პოეტური კრებულები – „ლექსმა თქვასო“ (2002), „სულ მო სათქმელად“ (2017), „იყო, არადა“ (2019).
ზოგადად ია ხასაიას პოეზიისთვის დამახასიათებელია სათქმელის გარეგნულად ლაკონურ, ამავდროულად ძალიან ტევადი ფრაზებით გადმოცემა. მსუბუქი, თვითმყოფი ტაეპები ხშირად სულ რამდენიმე სიტყვაში იტევს ღრმად ფილოსოფიურ-ესთეტიკურ მსოფლაღქმას.
გარიგება, შეხვედრა
24,95 ₾გელა ჩქვანავას ახალი წიგნი მის ორ მცირე რომანს, „გარიგებასა“ და „შეხვედრას“ აერთიანებს.
„გარიგება“ შუახნის მარტოხელა ქალის, მედეას, ამბავს გვიყვება, რომელიც ზღვისპირა ქალაქში გადაწყვეტს დასვენებას და იქ გატარებული დღეები მისთვის ერთი მხრივ წარსულთან დაბრუნების, მეორე მხრივ კი განუხორციელებელი სურვილებისა და ახალი გადაწყვეტილებების სივრცედ იქცევა. ტექსტი სავსეა მსუბუქი სევდით, ირონიითა და ცხოვრების უბრალო, მაგრამ მნიშვნელოვანი დეტალებით.
ოთხი თავი
16,95 ₾გაგა ნახუცრიშვილის ლექსების კრებული “ოთხი თავი” არა უბრალოდ წარსულის გახსენებაა, არამედ გარდასული დროის სურათების ხატვა გახლავთ. მინიმალისტური პოეზია ამ წიგნში აკვარელით შესრულებულ ნამუშევრებს წააგავს.
სხვისი კლასი
19,95 ₾ბავშვობის მეგობრები წლების მერე, დაკრძალვაზე კვლავ შეხვდებიან ერთმანეთს, რათა
უკანასკნელ გზაზე გააცილონ კლასელი, რომელიც ქმარმა მოკლა. დაკრძალვიდან
წამოსვლის შემდეგ ქალები თავიანთ სკოლაში შედიან, საკლასო ოთახში მერხებთან
სხდებიან და საკუთარ ამბებს ჰყვებიან.
მათი ამბები არაერთ მძიმე ბრძოლასა და დაცემაზეა, მაგრამ ასევე წამოდგომასა და
ცხოვრების გაგრძელებაზე. „სხვისი კლასი“ თანამედროვე ქართველი ქალების ყოფის
ანარეკლია – შეულამაზებელი და მძიმე, თუმცა იმედითა და გამარჯვებით სავსეც.
სიმსივნის წინააღმდეგ მებრძოლი ქალი, რომელმაც ტკივილი რწმენად გარდაქმნა და
გაიმარჯვა; ნარკოდამოკიდებული და კრიმინალი ქმრისგან თავდაღწეული ქალი, რომელმაც
დამოუკიდებლად წამოიწყო საქმე და წარმატების ისტორია დაწერა; ემიგრანტი ქალი,
რომელმაც, სხეულისა და სულის ტკივილის მიუხედავად, შინ, სამშობლოსა და ოჯახში
დაბრუნების გზა იპოვა – ასეთი ამბებით ავტორი მკითხველს აჩვენებს, რომ გადარჩენა და
წარმატება სიყვარულით, შრომისმოყვარეობით, არდანებებით და თავგანწირვითაა
შესაძლებელი.
„სხვისი კლასის“ ამბები, სინამდვილეში, თითოეული ჩვენგანის ამბებია, ჩვენი მეგობრებისა
და თანაკლასელების.
თავისუფლებაზე
24,95 ₾წიგნში თავმოყრილია ამონარიდები მსოფლიოში ერთ-ერთი ყველაზე ცნობილი მწერლის, „1984“-სა და „ცხოველების კარ-მიდამოს“ ავტორის, ჯორჯ ორუელის რომანებიდან, ესეებიდან, სტატიებიდან… კამილა შამსმა, წიგნის შემდგენელმა, ეს ნაწყვეტები გააერთიანა თავისუფლების თემის გარშემო და კიდევ ერთხელ დაგვაფიქრა, რამდენად მნიშვნელოვანია სიტყვის, აზრის, პოლიტიკური თუ პიროვნული თავისუფლება. „ჯორჯ ორუელი თავისუფლებაზე“ დღევანდელ სისტემურ პროპაგანდასაც პასუხობს, რადგან ენა არ არის უბრალოდ კომუნიკაციის საშუალება, ესაა თავისუფალი აზროვნების საყრდენი. ავტორი გვახსენებს, რომ პრესა, წიგნები და ინტელექტუალური სივრცეები საჭიროებენ თავისუფლებას, წინააღმდეგ შემთხვევაში მწერალს წართმეული ექნება საკუთარი შესაძლებლობის, წარმოსახვისა და აზრის გამოთქმის უფლება
რევოლუციების ეპოქა
29,95 ₾ფარიდ ზაქარიას “რევოლუციების ეპოქა“ საინტერესო მონაცემებითა და ფაქტებითაა სავსე. ნაშრომში ავტორი ოსტატურად იკვლევს ეპოქებსა და მოძრაობებს, რომლებმაც შეარყიეს დადგენილი ნორმები და თანამედროვე სამყარო ჩამოაყალიბეს. პირველი ნიდერლანდები იყო, სადაც მეჩვიდმეტე საუკუნეში საბანკო და საზღვაო საქმეებში გარდაქმნებმა ეს პატარა მიწა მსოფლიოში ყველაზე მდიდარი გახადა და შექმნა ისეთი პოლიტიკა, როგორიც დღეს არის დამკვიდრებული. უდიდესი ცვლილებები გამოიწვია ინდუსტრიულმა რევოლუციამ დიდ ბრიტანეთსა და შემდგომ უკვე ამერიკის შეერთებულ შტატებში. საფრანგეთის სისხლიანი რევოლუცია კი გვიჩვენებს რადიკალური ცვლილებების საფრთხეს, რომლებიც ზემოდან ქვემოთ არის დაწესებული. ამის საბოლოო შედეგი, რაც მოჰყვა საფრანგეთის, რუსეთისა და ჩინეთის რევოლუციებს, იყო სოციალური ქაოსი და ფართოდ გავრცელებული ძალადობა. ისტორიული მოვლენების პარალელურად, ფარიდ ზაქარია იკვლევს დღევანდელ რევოლუციებს: გლობალიზაციას, ტექნოლოგიასა და იდენტობას. მიუხედავად მათი სარგებლიანობისა, გლობალიზაციამ და ტექნოლოგიურმა რევოლუციამ ღრმა რყევები და შფოთვა გამოიწვია ხალხში. და სულ უფრო მეტად იქცევა იდენტობა იმ ბრძოლის ველად, სადაც ოცდამეერთე საუკუნის პოლარიზებული პოლიტიკა იბრძვის.
იების სამაროვანი
16,95 ₾„იების სამაროვნის“ ერთ-ერთი მთავარი პერსონაჟი, შავი ყვავი, ამ მოთხრობების კრებულის სხვა პერსონაჟების გულებში ჩაბუდებული ბოროტების ერთადერთი მოწმეა. ის ხედავს ოკეანის ნახვაზე მეოცნებე ბიჭუნას, რომელიც ტკივილსა და ტანჯვაში იზრდება; ხედავს სიყვარულის სამსხვერპლოზე მოტანილ ოცნებებსა და სიცოცხლეს, მამაკაცსაც, რომელმაც მოკლა და დაფლა საკუთარი სინდისი და შემდეგ მთელი ცხოვრება წარსულის აჩრდილისგან გარბის…
წიგნი კიდევ ერთხელ გვახსენებს, რომ გულგრილობა ყველა ჯალათზე უმოწყალო მკვლელია, რომ სამყარო აუცილებლად მიგიყვანს შენს ჩრდილებთან, რათა დაინახო, გაიგო და გამოისყიდო შენი დანაშაული, რადგან ყველა ქმედება ექოსავით გვიბრუნდება უკან. წიგნი მოგვითხრობს დანაშაულზე, დიდ სიყვარულზე, პატიებასა და სამყაროს ამოუცნობ და უცვლელ სამართალზე.
ზილხა
19,95 ₾ათასწლოვანი მუხის ფესვებქვეშ საიდუმლოს სძინავს და არავინ იცის რა მოხდება, თუ ერთ დღეს გაიღვიძებს. პატარა ზილხა უდარდელად ცხოვრობს და არ სჯერა ბებიის, დიდი ზილხას, უძველესი ამბების. მისთვის ეს
მხოლოდ ზღაპრებია.მაგრამ, ერთხელაც, სიმშვიდე ირღვევა – მიწისქვეშეთში იღვიძებს ის ძალა, რომელიც სამყაროს განადგურებით ემუქრება. იმ დღიდან ზილხას ცხოვრება იცვლება. სამყაროსთან მარტოდმარტო დარჩენილი გოგონა აღმოაჩენს, რომ ბებიის მონათხრობი ამბები უბრალო ზღაპრები კი არა, სიცოცხლის გადარჩენისთვის აუცილებელი ცოდნა ყოფილა.
ზილხა მოგზაურობს სამყაროში, სადაც ცადაწვდენილი ტოტები და მიწისგულამდე ჩასული ფესვები ერთმანეთს ერწყმის, სადაც ვეებერთელა ხეები ტყეს რიგ-რიგობით იავნანათი აძინებენ, სადაც ყოველ ფეხის ნაბიჯზე უცნაურზე უცნაური არსებები ცხოვრობენ, სადაც ლეგენდა რეალობად იქცევა და ბავშვური სიზმრები –
საგმირო საქმეებად. ზილხამ უნდა დაიჯეროს, რომ ერთი უსუსური პატარა გოგონა არ არის – საკუთარ თავში სამყაროს გადასარჩენად საჭირო ძალა უნდა მოიძიოს. „პატარა ზილხას დიდი თავგადასავალი“ – ფენტეზის ჟანრშია დაწერილი და დაფუძნებულია აფხაზურ მითოლოგიასა და იმ ჭეშმარიტებაზე, რომ ყველაზე დიდი ძალა საკუთარი თავის რწმენაა
ოთხი კვარტეტი
24,95 ₾1943 წლის ოქტომბერში, როცა გამომცემლობამ Faber & Faber ტომას სტერნზ ელიოტის „ოთხი კვარტეტი“ გამოსცა, ჯერ კიდევ გაურკვეველი იყო მიმდინარე მსოფლიო ომის ბედი, ჯერაც რეალური იყო ლონდონის განადგურების საფრთხე, რომელსაც თითქმის ყოველღამ ბომბავდნენ გერმანული მოიერიშე თვითმფრინავები. ამ დროისთვის ტომას ელიოტი უკვე მოიაზრებოდა ანგლოამერიკული ლიტერატურული მოდერნიზმის ერთ-ერთ ცენტრალურ ფიგურად, რომელიც დიდწილად განსაზღვრავდა დასავლური პოეზიის ტენდენციებსა და იერსახეს. ავტორის ასეთი რეპუტაციის წყალობით „ოთხი კვარტეტი“ გამოცემისთანავე იქცა განსაკუთრებული ყურადღებისა და განხილვის საგნად, პირველივე წლებში ითარგმნა მსოფლიოს თითქმის ყველა დომინანტ ენაზე, ისწავლებოდა დასავლეთისა და აღმოსავლეთის წამყვან უნივერსიტეტებში, თუმცა მაშინ ვერავინ წარმოიდგენდა, რომ ეს იყო 55 წლის ავტორის უკანასკნელი პოეტური ნაწარმოები.
რაც იყო, იყო
19,95 ₾„ყველა ქუჩა, შესახვევი, ადამიანი, რომელიც მეხსიერებამ მნიშვნელოვნად მიიჩნია, ბელამ საკუთარი ამბის ნაწილად აქცია. თანაც წერა ისე ეხერხება, რომ იმთავითვე გრძნობ, რამე ზერელე დოკუმენტურ საარქივო იძულებას კი არა, მაღალმხატვრულ ლიტერატურას კითხულობ. აგერ მაგალითად: „ნატო ბებომ შელოცვა იცოდა, ტკბილად მახსენდება მისი ჩიფჩიფი. სიცხიანი ვწევარ
და გაურკვეველი სიტყვები ნანასავით ჩამესმის… ნეტავ რას ამბობს? ნახშირიანი დანა უჭირავს… მერე მეძინება“. ეს მაგიური სცენა საკუთარი გამოტოვებით გიბიძგებთ გაიხსენოთ ყველა ლოცვა და შელოცვა, რაც გსმენიათ და წაგიკითხავთ. ეს იძულებაა ლიტერატურის ძალა“.
გიორგი კეკელიძე
MEMENTO MEMORIAS
19,95 ₾ეს წიგნი არ არის ქრონოლოგიური ამბების ჯაჭვი. ეს უფრო მეხსიერების ფრაგმენტებია: ზოგჯერ ლექსი, ზოგჯერ ჩურჩული, ზოგჯერ სიმღერა, ზოგჯერ – უცხო ქალაქის კაფედან წამოღებული შაქრის ციცქნა შეკვრა, ზოგჯერ კი კარის ხმაურით დაკეტვა.
დემენცია აქ არა მხოლოდ სამედიცინო დიაგნოზია, არამედ ლექსად ქცეული სიჩუმეც, რომელიც შლის დედისა და შვილის საერთო ენას. და რადგან სიჩუმეს სიტყვა ვერ ერევა, მწერალი აშიშვლებს ერთადერთ იარაღს – წერას. წერა, როგორც უმნიშვნელოვანესის დამოწმება, რომ სიყვარული მაშინაც ცოცხალია, როცა სახელიც არ გვახსოვს მისი, ვინც გვიყვარდა.
ნატო ინგოროყვას პოეზია არ ცდილობს დაგვამშვიდოს. ის არ გვპირდება გამოსავალს. პირიქით – ის გვაჩვენებს, როგორ შევეჩვიოთ გარდაუვალს, როგორ დავიტიროთ ხმამაღლა და ვილაპარაკოთ უხმოდ. როგორ გავიხსენოთ ისინი, ვინც ჯერ გვახსოვს და როგორ ვწეროთ მათზე, ვისაც აუცილებლად დავივიწყებთ.
Memento Memorias – ეს არის წიგნი, რომელიც გვასწავლის: ის, ვინც დავიწყებას ებრძვის, ჯერ კიდევ სრულად ცოცხალია. შესაბამისად, პოეზია უკვდავებისთვისაა განწირული.
ეს წიგნი არ არის ქრონოლოგიური ამბების ჯაჭვი. ეს უფრო მეხსიერების ფრაგმენტებია: ზოგჯერ ლექსი, ზოგჯერ ჩურჩული, ზოგჯერ სიმღერა, ზოგჯერ – უცხო ქალაქის კაფედან წამოღებული შაქრის ციცქნა შეკვრა, ზოგჯერ კი კარის ხმაურით დაკეტვა.
დემენცია აქ არა მხოლოდ სამედიცინო დიაგნოზია, არამედ ლექსად ქცეული სიჩუმეც, რომელიც შლის დედისა და შვილის საერთო ენას. და რადგან სიჩუმეს სიტყვა ვერ ერევა, მწერალი აშიშვლებს ერთადერთ იარაღს – წერას. წერა, როგორც უმნიშვნელოვანესის დამოწმება, რომ სიყვარული მაშინაც ცოცხალია, როცა სახელიც არ გვახსოვს მისი, ვინც გვიყვარდა.
ნატო ინგოროყვას პოეზია არ ცდილობს დაგვამშვიდოს. ის არ გვპირდება გამოსავალს. პირიქით – ის გვაჩვენებს, როგორ შევეჩვიოთ გარდაუვალს, როგორ დავიტიროთ ხმამაღლა და ვილაპარაკოთ უხმოდ. როგორ გავიხსენოთ ისინი, ვინც ჯერ გვახსოვს და როგორ ვწეროთ მათზე, ვისაც აუცილებლად დავივიწყებთ.
Memento Memorias – ეს არის წიგნი, რომელიც გვასწავლის: ის, ვინც დავიწყებას ებრძვის, ჯერ კიდევ სრულად ცოცხალია. შესაბამისად, პოეზია უკვდავებისთვისაა განწირული.
ქალი სამრეკლოზე
19,95 ₾ქალი სამრეკლოზე“ ალეკო შუღლაძის ხუთ მოთხრობას აერთიანებს. წიგნის პერსონაჟები, რთული და მოწყვლადი ადამიანები, ხშირად თავადაც ვერ აცნობიერებენ, შემდეგ გვერდზე რას მოიმოქმედებენ. ჩიხში მოქცეულებს რთული არჩევანი უდგათ და ასე ზღვარზე მყოფნი დიდხანს ვერ გაძლებენ. სასპენსის სტილი სათქმელს ამძაფრებს, თუმცა თრილერის ფორმა ავტორის თვითმიზანი არ არის.
სიუჟეტური ჩარჩოების ნგრევა და დრამატურგიული ცდები მოთხრობებს განსაკუთრებულ სახეს სძენს. ადამიანების ერთმანეთთან და სამყაროსთან ურთიერთობა რთულ რეალობას ადგენს და ახლა პირიქითი რამ ხდება, უცნობი და გაუსაძლისი ჭკუისმიერი ტანჯვები გმირების ყოფაში იჭრება და ფესვებს იდგამს. პირადი განცდები იმდენად მძაფრია, რომ ზოგადსაკაცობრიობო საკითხებისთვის ადგილი აღარ რჩება, ის პარანოიკული თვითგვემით ნაცვლდება. ირაციონალური წიაღსვლები ალეკო შუღლაძის საყვარელი ხერხია. თითქოს მწერალი ქართულ ლიტერატურაში არსებული ამ სიცარიელის შევსებასაც ცდილობს.
მათი თვალები ღმერთს შეჰყურებდნენ
19,95 ₾მე-20 საუკუნის ამერიკული ლიტერატურის ერთ-ერთი უმნიშვნელოვანესი ნაწარმოები, ზორა ნილ ჰერსტონის 1937 წელს გამოცემული `მათი თვალები ღმერთს შეჰყურებდნენ~, სამხრეთული მარადიული სიყვარულის ამბავია, გაჯერებული სილამაზით, მახვილგონიერებითა და სიბრძნით. ამბავი მოთხრობილია ქალის მომაჯადოებელი ხმით, რომელიც უარს ამბობს მწუხარებაში, ბრაზში, შიშსა და რომანტიკულ ოცნებებში ცხოვრებაზე. ეს ჯენი ქროფორდის სიცოცხლის ხაზია, დაუოკებელი ლტოლვით დამოუკიდებლობისკენ, რაც სამ ქორწინებასა და სიღარიბით, გამოცდებითა და მიზნებით სავსე ცხოვრებაში, პიროვნების სწრაფი ევოლუციის შემსწრეს გვხდის. ნამდვილი ლიტერატურული სასწაული, ჰერსტონის შედევრი დღესაც ისეთივე აქტუალური და შთამბეჭდავია, როგორც მისი პირველად გამოცემისას – და შესაძლოა ერთ-ერთი ყველაზე ხშირად წაკითხული და ყველასგან აღიარებული აფროამერიკული ლიტერატურის ბრწყინვალე ნიმუშებს შორის. 1997 წელს რომანი აიკრძალა ვირჯინიაში, მშობლების საჩივრის საფუძველზე, რომელთაც წიგნის ენა და ის დაუფარავი სექსუალურობა გააპროტესტეს, რაც ჯენისა და მასზე ბევრად უმცროსი თი ქეიქის სასიყვარულო ურთიერთობას ასახავს. რომანი არაერთგზის მოხვდა ამერიკის ბიბლიოთეკართა ასოციაციის მიერ გამოქვეყნებულ ყველაზე ხშირად გასაჩივრებული წიგნების სიაში. მეოცე საუკუნის ერთ-ერთმა ყველაზე გამოჩენილმა ამერიკელმა ქალმა მწერალმა, ანთროპოლოგმა, ფოლკლორისტმა და დოკუმენტური ფილმების რეჟისორმა ზორა ნილ ჰერსტონმა (1891-1960 წწ.) მთელი ცხოვრება აფრიკული კულტურის შესწავლასა და პოპულარიზაციას მიუძღვნა და საუკუნის დასაწყისის ამერიკულ სამხრეთში რასობრივი ბრძოლები აღწერა. იგი ოთხი რომანის, 50-ზე მეტი მოთხრობის, პიესისა და ესეის ავტორია. ათწლეულების განმავლობაში მისი რომანები ლიტერატურულ სამყაროში ნაკლებად იყო აღიარებული. ჰერსტონის მიმართ ინტერესი 1975 წლის შემდეგ გაღვივდა, როცა `იისფერის~ ავტორმა ელის უოკერმა გამოაქვეყნა წერილი `ზორა ნილ ჰერსტონის ძიებაში~, 1997 წელს კი მისი უსახელო საფლავიც იპოვა და წარწერა გაუკეთა: `ზორა ნილ ჰერსტონი /სამხრეთის გენიოსი/ რომანისტი /ფოლკლორისტი/ ანთროპოლოგი~.
მშვიდობით, მისტერ სოულ
19,95 ₾„მშვიდობით, მისტერ სოულ“ ირაკლი ჯაფარიძის პირველი პროზაული კრებულია, თუმცა, მიუხედავად ამისა, ავტორს უკვე კარგად გამოკვეთილი ხელწერა აქვს, რაც მის მოთხრობებს ადვილად გამოარჩევს. წიგნში გადმოცემული ამბები ყოველდღიურობის ისეთი მცირე დეტალებითაა სავსე, რომლებსაც ადამიანთა უმრავლესობა შეიძლება ვერც კი ამჩნევდეს, თუმცა, ეს დეტალები ხშირად მეტაფორებია და სიმბოლურ დატვირთვას ატარებენ. მოთხრობების გმირები ხშირად განზე მდგომი ადამიანები არიან, რომლებსაც ღრმა ემოციები და სამართლიანობის განცდა ახასიათებთ. მათ გზაზე ბევრი იმედგაცრუება ხვდებათ, თუმცა, ისინი ყოველთვის საკუთარი თავისა და თავიანთი შინაგანი სამყაროს ერთგულები რჩებიან. „მშვიდობით, მისტერ სოულ“ არის კრებული მათთვის, ვინც უბრალო საგნებში მეტაფორებს ეძებს, ვისაც სჯერა, რომ რეალობის მიღმაც არსებობს რაღაც, რის შეცნობასაც, უპირველესად, სულიერი გაზრდა სჭირდება.
მზესუმზირა
15,95 ₾უკვე ქართველი კაცებიც კი აღიარებენ, რომ ქართველი ქალები ძალიან ყოჩაღები არიან, მაგრამ ქართველი ქალები თუ ნიუ-იორკსაც ასე მოკლე დროში დაიპყრობდნენ, ჩვენც არ გვეგონა. არადა, მანჰეტენზე პირველი “Chama Mama” – ს გახსნიდან ძალიან მალე, ყველაფერ ქართულზე ისეთი მოთხოვნა გაჩნდა, რომ თამარ ჩუბინიძემ მეორე ქართული რესტორანიც გახსნა და მერე მესამეც და ახლა ამერიკაში უკვე ამ სახელწოდების მთელი ქსელი არსებობს.
თუმცა “ჩამა მამა” სინამდვილეში არა რესტორანი, არამედ ქართული კულტურისა და საქართველოს ისტორიის ცოცხალი მუზეუმია და განსაკუთრებით მყუდრო, წერისა და ჯანმრთელობისთვის სასარგებლო (ჩემი სუბიექტური აზრით) მაინც ბრუკლინის “ჩამა მამაა” მონტეგის ქუჩაზე.
შექსპირის მიხედვით, რომეოც მონტეგების გვარს ეკუთვნოდა (ზოგ თარგმანში მონტეკებსაც უწოდებენ ქართველები) და ჩემი ნება რომ იყოს, ვიჯდებოდი იმ კედელთან, რომელსაც გალაკტიონის მზის სადარი სიტყვები ამშვენებს (ან ვიჯდებოდი ფანჯარასთან) და როცა წერისგან დავიღლებოდი, სანაპიროსკენ გავისეირნებდი.
იმ სანაპიროდან (იქამდე დაახლოებით სამასი ნაბიჯია) მარჯვნივ ჩანს ბრუკლინის ლეგენდარული ხიდი, პირდაპირ ქვემო მანჰეტენის სასწაული და მარცხნივ კი ის კუნძული, სადაც სხვა ემიგრანტებთან ერთად, ზურაბ აბდუშელმაც გაიარა სავალდებულო კარანტინი 1945 წელს, როცა ამერიკას მიადგა.
სწორედ იქ ვნახე ძალიან ასაკოვანი წყვილი, ქალი და კაცი, რომლებიც ისხდნენ ბაღის სკამზე, მზესუმზირას მიირთმევდნენ და იმავე ელისის კუნძულს გაჰყურებდნენ (რომელსაც მე) და უცებ ვიფიქრე, რომ მათ ერთმანეთი, სწორედ იქ, კარანტინის დროს გაიცნეს ოდესღაც და უცებ მომინდა მზესუმზირასავით წიგნი დამეწერა.
რა უნდა იყოს წიგნი-მზესუმზირა – არაფერი განსაკუთრებული, მაგრამ აკნატუნებ და არ მთავრდება, უფრო სწორად კი, არ გინდა რომ დამთავრდეს, მიუხედავად იმისა, რომ გზაში დაწერილია და ავტორიც მწერალს კი არა, მგზავრს უფრო ჰგავს…
მანდარინის კასტეტი
16,95 ₾ლადო კილასონია საქართველოს ოც წლამდე მორაგბეთა ნაკრების მთავარი მწვრთნელია. ქართულ ლიტერატურაში 2008 წელს გამოჩნდა, არის პრემია „საბას“ ხუთგზის ფინალისტი; პრემია „ლიტერას“ ფინალისტი; „ერთი მოთხრობის“, „ლიტბუნიობის“, „გურამ რჩეულიშვილის“ სახელობის კონკურსების პრიზიორი და ჟურნალ „ჩვენი მწერლობის“ ლიტერატურული პრემიის გამარჯვებული. ეს მისი მეათე წიგნია.
მთავარი პერსონაჟის შვილს კლასელი ჩაგრავს. მჩაგვრელის მამა მმართველი პარტიის მაღალჩინოსანია. ამ თითქოსდა არაფრით გამორჩეული ამბის ფონი კი ჩვენი დედაქალაქია – თავისი ბოლო დროს შეცვლილი და მაინც უცვლელი სახითა და დაუწერელი წესებით, რომლებიც არ მოგვწონს, მაგრამ გათვალისწინება მაინც გვიწევს… მოკლედ, ეს თბილისური ამბავია: დასაწყისით, შუა ნაწილით, თითქოს ბოლოთიც და მაინც, დასასრულის გარეშე.
რაც უნდა დუმილით მეთქვა
5,00 ₾კურთხეულ იყოს ადამიანის მაძიებელი გონება, მისი მარად დაუოკებელი ჟინი შეუცნობელში შეღწევისა. ვინ იცის, სად გადის, ჩვეულებრივი გონებისთვის მოუხელთებელ რომელ მერიდიანზე ადამიანის მოდგმის შესაძლებლობათა ზღვარი…” – ზურაბ ცხონდია.
იოსები და ძმანი მისნი
49,95 ₾თომას მანმა 1926 წელს მეტად გაბედული „გონებისმიერი ექსპერიმენტი“ წამოიწყო. მან
გადაწყვიტა, იოსებ ეგვიპტელზე არსებული ბიბლიური ლეგენდის საფუძველზე შეექმნა
რომანების ციკლი – „იოსები და ძმანი მისნი“.
ეს რომანი-ტეტრალოგია, რომელსაც თომას მანი თავის საუკეთესო ნაწარმოებად მიიჩნევდა,
მწერლის შემოქმედებაში ყველაზე ვრცელი ტექსტია. ალბათ, უპირველესად, მანის სწორედ ამ
ნაწარმოებს გულისხმობდა ენაკვიმატი ბერტოლდ ბრეხტი, როცა ირონიული ღიმილით
აცხადებდა: „ყოველთვის მიყვარდა მისი მოკლე მოთხრობებიო“.
თომას მანმა განავრცო და ხელახლა გადმოსცა იოსების ამბავი, რისთვისაც მის ხელთ
არსებული ყველა თანამედროვე ლიტერატურული საშუალება მოიშველია – „იდეური არსენალიდან
თხრობის ტექნიკამდე“. რაც მთავარია, ჰიტლერის ნაცისტური რეჟიმის ზეობის ხანაში
სამშობლოდან გადახვეწილმა გერმანელმა მწერალმა მკითხველი „წარსულის“ უძირო „ჭაში“
ჩაახედა და ანტისემიტიზმის შხამით მოწამლულ თანამემამულეებს უძველეს იუდეურ
ტრადიციასთან დაკავშირებული ბიბლიური ამბავი ახლებურად წააკითხა. ამიტომაც მანს
განსაკუთრებით სწორედ ის ესახელებოდა, რომ ამ ნაწარმოებით „ფაშიზმს მითოსი ხელიდან“
გააგდებინა: მან ხომ რასობრივი უპირატესობის ბოდვითი იდეების ბრბოსათვის შეთითხნილ
ფაშისტურ მითს „იუდეველთა სულიერ სამყაროზე“ დაწერილი რომანი დაუპირისპირა. ალბათ
დიდწილად ამანაც განაპირობა მეორე მსოფლიო ომის შემდეგ ისრაელში თომას მანის
დამსახურების უპირობოდ აღიარება.
გასული საუკუნის 30-40-იან წლებში, ევროპის ისტორიაში ერთ-ერთ ყველაზე ტრაგიკულ
პერიოდში, მანის რომანში გაცოცხლებული ძველაღთქმისეული ლეგენდები მკითხველთა
მომდევნო თაობებისთვის ერთგვარი დროითი ხიდი გამოდგა უხსოვარ წარსულსა და მომავალს
შორის; თავად ავტორის თქმით, ტექსტში „წინა პლანზე გადმოინაცვლებს დაინტერესება
ტიპური, მარადსაკაცობრიო, მარადგანმეორებადი, დროის მიღმა არსებული მოვლენებით, ერთი
სიტყვით, მითოსური ამბებით“. აქ მსოფლიოს ყველა მითოლოგია: ებრაული, ბაბილონური, ეგ-
ვიპტური თუ ბერძნული – ერთ „ჭრელ გორგლადაა დაგრაგნილი“. ასე აღმოჩნდება თანამედროვე
მკითხველი არქაულ მითოსთან, როგორც ცხოვრების თავდაპირველ ნიმუშთან და ფორმასთან,
დროის მიღმა არსებულ სქემასთან და ძველთაგანვე დადგენილ ფორმულასთან გაშინაურებული.
ღამისთევა ფინეგანისათვის
29,95 ₾ჯეიმზ ჯოისის უკანასკნელი რომანი „ღამისთევა ფინეგანისათვის“ რევოლუციური შედევრია, რომელზეც ავტორი 17 წელი მუშაობდა და 60-მდე ენა გამოიყენა. „მეხუთე სახარებად“ წოდებული რომანის მთავარი სირთულე, მრავალენოვანობის გარდა, უხვი ალუზია-რემინისცენციები და სიტყვათა ვირტუოზული თამაშია. რომანს ხშირად „ღამის წიგნად“ მოიხსენიებენ, რადგან მოქმედება ღამით ხდება, როდესაც ადამიანის არაცნობიერი განსაკუთრებით ბნელი, ბუნდოვანი და შეუცნობელია. „რა ხდება ძილის დროს, სიზმარში – აი, რისი გადმოცემა მსურს“, – წერდა ჯოისი.
ჯეიმზ ჯოისმა თავის Magnum opus-ის სათაურში მრავლობითით გამოიტანა გვარი Finnegans – რაც მიუთითებს, რომ თითოეული ჩვენგანი ცალ-ცალკე და ყველანი ერთად ვართ „ფინეგანები“, რომელთაც აღდგომა-განახლებისთვის დაცემა და სიკვდილი უნდა განვვლოთ. ფინეგანის გაცოცხლება ირონიულ-პაროდიულია, რადგან სხვადასხვა რელიგიასა და მითოლოგიაში მკვდრეთით ღმერთები/გმირები აღდგებიან, ხოლო ჯოისის რომანის პერსონაჟი ამაღლებული საწყისისგან შორსმყოფი ერთი ჩვეულებრივი ლოთი, გახრწნილი კაცია. ფინეგანი ყველა დაცემული ღმერთი, ადამიანი და მითური გმირია, რომელთა აღდგომას ელის კაცობრიობა. „ღამისთევა ფინეგანისათვის“ ერთადერთი რომანია, რომელიც დღემდე არ თარგმნილა და პირველად გამოიცემა ქართულად, მიუხედავად იმისა, რომ საქართველოში ჯეიმზ ჯოისის კვლევასა და თარგმნას დიდი ტრადიცია აქვს. ამ უკანასკნელს გასული საუკუნის 70-იან წლებში ნიკო ყიასაშვილმა ჩაუყარა მყარი საფუძველი.
თარგმნილია ჯოისის ყველა ნაწარმოები, ზოგიერთი მათგანი („დუბლინელები“, „ჯაკომო ჯოისი“) – რამდენჯერმეც კი